Thông tin quy định thanh toán không dùng tiền mặt mới nhất

Quy định thanh toán không dùng tiền mặt là điều kiện bắt buộc để doanh nghiệp được khấu trừ thuế giá trị gia tăng (GTGT) và ghi nhận chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp. Theo lộ trình cải cách hệ thống thuế, từ ngày 01/7/2025, những thay đổi quan trọng tại Nghị định 181/2025/NĐ-CP sẽ chính thức có hiệu lực, trực tiếp tác động đến ngưỡng thanh toán bắt buộc của doanh nghiệp. Cùng VTC Pay Blog tìm hiểu ngay về quy định thanh toán không dùng tiền mặt.

1. Chứng từ quy định thanh toán không dùng tiền mặt là gì?

Căn cứ theo quy định tại khoản 1 điều 26 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt được hiểu là tài liệu minh chứng cho việc thực hiện chi trả mà không sử dụng tiền mặt vật lý giữa bên mua và bên bán.

Cụ thể, đây là chứng từ chứng minh việc thanh toán theo quy định của Nghị định số 52/2024/NĐ-CP, trừ các trường hợp bên mua nộp tiền mặt trực tiếp vào tài khoản của bên bán (đây là điểm doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý vì nhiều đơn vị vẫn lầm tưởng nộp tiền mặt vào tài khoản bên bán là hợp lệ).

Những thay đổi mang tính “bước ngoặt” từ 01/07/2025:

Trước đây, theo Luật Thuế GTGT 2008, ngưỡng bắt buộc phải có chứng từ theo quy định thanh toán không dùng tiền mặt là từ 20 triệu đồng trở lên. Tuy nhiên, theo điểm b khoản 2 điều 14 Luật Thuế GTGT 2024 và hướng dẫn tại Nghị định 181/2025/NĐ-CP:

• Đối với hàng hóa, dịch vụ mua vào (bao gồm cả nhập khẩu) có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên (đã bao gồm thuế GTGT), doanh nghiệp bắt buộc phải có chứng từ không dùng tiền mặt mới được khấu trừ thuế đầu vào.

• Trường hợp mua hàng nhiều lần trong cùng một ngày từ cùng một người bán, nếu tổng giá trị các hóa đơn cộng lại từ 05 triệu đồng trở lên thì cũng phải thực hiện thanh toán không qua ngân hàng/không dùng tiền mặt.

2. Các trường hợp đặc thù trong quy định thanh toán không dùng tiền mặt

Không chỉ giới hạn ở việc chuyển khoản qua ngân hàng, pháp luật còn thừa nhận các hình thức thanh toán đặc thù khác. Dưới đây là bảng tổng hợp các trường hợp và điều kiện đi kèm theo khoản 2 điều 26 Nghị định 181/2025/NĐ-CP:

STT	Hình thức	Điều kiện & Hồ sơ đi kèm
1	Thanh toán bù trừ	Quy định rõ trong hợp đồng; có biên bản đối chiếu số liệu và xác nhận bù trừ giữa hai bên.
2	Bù trừ công nợ (vay, mượn)	Hợp đồng vay/mượn bằng văn bản lập trước đó; có chứng từ chuyển tiền qua tài khoản khi giải ngân khoản vay.
3	Thanh toán ủy quyền/Bên thứ 3	Phải được quy định cụ thể trong hợp đồng văn bản; Bên thứ ba phải là tổ chức/thể nhân hoạt động hợp pháp.
4	Thanh toán bằng chứng khoán	Sử dụng cổ phiếu, trái phiếu được ghi rõ trong hợp đồng mua bán bằng văn bản.
5	Thanh toán cưỡng chế	Chuyển tiền vào tài khoản bên thứ ba mở tại Kho bạc Nhà nước theo quyết định của cơ quan thẩm quyền.
6	Mua trả chậm, trả góp	Có hợp đồng văn bản, hóa đơn GTGT. Nếu chưa đến hạn vẫn được khấu trừ; nếu quá hạn mà chưa có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt phải kê khai giảm thuế.
7	Ủy quyền người lao động	Người lao động thanh toán không dùng tiền mặt theo quy chế nội bộ, sau đó doanh nghiệp hoàn trả lại cho lao động bằng hình thức không dùng tiền mặt.

3. Phân loại các loại chứng từ hợp lệ hiện nay

Dựa trên Nghị định 52/2024/NĐ-CP, doanh nghiệp có thể sử dụng các nhóm chứng từ theo quy định thanh toán không dùng tiền mặt sau để làm căn cứ hạch toán:

3.1. Nhóm chứng từ qua hệ thống Ngân hàng

Đây là hình thức phổ biến nhất, xác nhận dòng tiền đi từ tài khoản bên mua sang tài khoản bên bán:

• Ủy nhiệm chi (UNC), Lệnh chi, Séc, Ủy nhiệm thu.

• Sao kê tài khoản, báo Nợ của ngân hàng.

• Giao dịch qua thẻ ngân hàng, thẻ tín dụng của doanh nghiệp.

• Thanh toán qua các ví điện tử, sim điện thoại (e-money) đã được liên kết với tài khoản thanh toán của doanh nghiệp.

3.2. Nhóm chứng từ thanh toán khác

• Biên bản bù trừ công nợ có chữ ký xác nhận của các bên.

• Hợp đồng mua bán quy định hình thức thanh toán bằng tài sản (cổ phiếu, trái phiếu).

• Chứng từ nộp tiền vào Kho bạc Nhà nước trong trường hợp bị cưỡng chế thu thuế bên thứ ba.

Để đáp ứng trọn vẹn các quy định thanh toán không dùng tiền mặt mới nhất, doanh nghiệp có thể lựa chọn Cổng thanh toán điện tử VTC Pay. Với khả năng hỗ trợ thanh toán qua VietQR, ví điện tử, hơn 40 ngân hàng nội địa và các thẻ quốc tế (Visa/MasterCard/JCB), VTC Pay giúp doanh nghiệp chuẩn hóa 100% chứng từ hợp lệ, đảm bảo an toàn tuyệt đối với tiêu chuẩn bảo mật PCI-DSS.

Đăng ký tích hợp Cổng thanh toán VTC Pay ngay hôm nay cho doanh nghiệp của bạn!

Cổng thanh toán điện tử VTC Pay

• Website: https://doitac.vtcpay.vn/
• Số điện thoại: 1900 1530
• Liên hệ: https://www.facebook.com/congthanhtoanvtcpay

4. 04 Điểm mới doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý

Trong quá trình thực thi quy định thanh toán không dùng tiền mặt, doanh nghiệp cần cập nhật các thay đổi sau để tránh bị loại chi phí khi thanh tra thuế:

• Hạ mức ngưỡng thanh toán từ 20 triệu đồng xuống 5 triệu đồng. Điều này đòi hỏi bộ phận kế toán phải kiểm soát chặt chẽ các hóa đơn nhỏ lẻ.
• Cho phép thanh toán thông qua tài khoản đứng tên chủ doanh nghiệp tư nhân, tạo điều kiện linh hoạt trong kinh doanh.
• Trong quy trình hoàn tiền cho người lao động để được khấu trừ thuế khi giao nhân viên đi mua hàng, doanh nghiệp phải có quy chế tài chính rõ ràng và chứng từ chuyển tiền từ tài khoản công ty sang tài khoản cá nhân nhân viên đó.
• Đối với chứng từ nộp tiền mặt vào tài khoản bên bán, Google và cơ quan thuế không công nhận đây là thanh toán không dùng tiền mặt. Phải là giao dịch “Tài khoản đối ứng Tài khoản”.

Để đảm bảo an toàn pháp lý, doanh nghiệp nên:

• Rà soát lại quy chế tài chính và các hợp đồng mua bán đang thực hiện.

• Đào tạo bộ phận thu mua về ngưỡng thanh toán 5 triệu đồng mới.

• Số hóa quy trình quản lý chứng từ bằng các phần mềm kế toán chuyên dụng.

Kết luận

Quy định thanh toán không dùng tiền mặt từ năm 2025 và 2026 không chỉ là một thủ tục hành chính mà là “chìa khóa” để doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí thuế đầu vào.

Hy vọng những thông tin chi tiết về quy định thanh toán không dùng tiền mặt nêu trên đã giúp bạn và doanh nghiệp có cái nhìn tổng quan và chính xác nhất để sẵn sàng cho những thay đổi pháp lý sắp tới.

Xem thêm:

Top các sàn thương mại điện tử quốc tế uy tín hàng đầu 2026

Cổng thanh toán trực tuyến là gì? Khái niệm, lợi ích, cách tích hợp

PCI DSS: Tiêu chuẩn bảo mật bắt buộc trong thanh toán số