Nhìn lại lịch sử qua 5+ bộ phim chiến tranh Việt Nam dịp 2/9

Nội dung chính

Toggle

Nhân dịp Quốc khánh 2/9, khán giả có dịp nhìn lại các dấu mốc lịch sử qua hơn 5 bộ phim chiến tranh Việt Nam từng để lại dấu ấn sâu đậm trên màn ảnh. Mỗi tác phẩm tái hiện sinh động những trận chiến khốc liệt, câu chuyện về tình đồng đội, tình yêu và khát vọng hòa bình, góp phần giúp thế hệ hôm nay hiểu rõ hơn về những năm tháng lịch sử hào hùng của dân tộc. Cùng VTC Pay điểm danh các bộ phim nhé!

Vĩ tuyến 17 ngày và đêm (1972)

Ra mắt trong giai đoạn chiến tranh đang diễn biến căng thẳng, Vĩ tuyến 17 ngày và đêm đưa khán giả về làng cát Gio Linh bên dòng Bến Hải – nơi đường ranh chia cắt đất nước hiện diện ngay trong đời sống của từng gia đình. Trung tâm câu chuyện là chị Dịu (Trà Giang), người phụ nữ kiên cường cùng dân làng chống lại sự đàn áp của viên chỉ huy Trần Sùng (Lâm Tới).

Với thời lượng gần ba tiếng, bộ phim cho thấy quy mô sản xuất đáng nể của điện ảnh miền Bắc đầu thập niên 1970. Những đại cảnh chiến tranh được đặt song song với câu chuyện riêng đầy đau đớn của chị Dịu. Màn hóa thân này giúp Trà Giang giành giải Nữ diễn viên chính xuất sắc tại Liên hoan phim Quốc tế Moscow 1973, trở thành nghệ sĩ Việt Nam đầu tiên nhận giải thưởng diễn xuất tại một liên hoan phim quốc tế.

Con chim vành khuyên (1962)

Chỉ kéo dài khoảng 42 phút, Con chim vành khuyên ban đầu là bài thi tốt nghiệp của Nguyễn Văn Thông tại khóa đạo diễn đầu tiên của Trường Điện ảnh Việt Nam. Câu chuyện xoay quanh bé Nga (Tố Uyên) và người cha làm nghề chài lưới tại một vùng sông nước thuộc địch hậu trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp. Hai cha con âm thầm đưa đò giúp cán bộ hoạt động, sử dụng cánh diều trên bầu trời làm tín hiệu báo hiệu an toàn.

Từ một chi tiết nhỏ trong câu chuyện, hình ảnh con chim vành khuyên dần trở thành biểu tượng giàu sức gợi của điện ảnh Việt Nam khi khai thác đề tài chiến tranh. Hình ảnh này sau đó cũng xuất hiện trong Mưa đỏ, gợi liên tưởng đến khát vọng được sống, được tự do và hướng tới hòa bình. Tác phẩm từng nhận Giải đặc biệt ở hạng mục phim ngắn tại Liên hoan phim Quốc tế Karlovy Vary năm 1962.

Đường về quê mẹ (1971)

Núi, Dư và Ly – ba chiến sĩ công binh, được giao nhiệm vụ dựng trận địa giả nhằm đánh lạc hướng, kéo bom B52 về phía mình để tạo điều kiện cho đồng đội bí mật thông tuyến phục vụ chiến dịch giải phóng làng Vân. Trong phim, Lâm Tới đảm nhận vai Núi, trong khi Trúc Quỳnh vào vai mẹ của anh.

Không chỉ tập trung vào những người lính ngoài mặt trận, Đường về quê mẹ còn dành nhiều thời lượng khắc họa những người mẹ âm thầm ở hậu phương. Qua đó, chiến tranh hiện lên không chỉ bằng tiếng bom đạn mà còn bằng những mất mát kéo dài trong mỗi mái nhà. Tác phẩm là một trong những bộ phim tiêu biểu trong sự nghiệp Bùi Đình Hạc, góp phần giúp ông được trao Giải thưởng Hồ Chí Minh. Poster của phim cũng được xem là một trong những dấu ấn thuộc thế hệ áp phích đầu tiên của điện ảnh Việt Nam.

Ngã ba Đồng Lộc (1997)

Lấy cảm hứng từ câu chuyện về mười nữ thanh niên xung phong thuộc Tiểu đội 4, Đại đội 552, bộ phim tái hiện cuộc sống của những cô gái tuổi từ 17 đến 22 làm nhiệm vụ giữ thông tuyến tại ngã ba Đồng Lộc. Đây là tuyến đường chiến lược từng hứng chịu hàng nghìn trận bom. Ngày 24/7/1968, cả tiểu đội đã hy sinh sau một trận oanh kích.

Thay vì biến khoảnh khắc hy sinh thành một trường đoạn sử thi, đạo diễn Lưu Trọng Ninh lựa chọn cách tiếp cận gần gũi hơn sau khi gặp gỡ các nhân chứng. Những nữ thanh niên xung phong được khắc họa trước hết như những cô gái trẻ với những ước mơ và niềm vui rất đời thường: gội đầu bên suối, cất giữ những lá thư tình hay mong có một chiếc gương để soi. Cách kể này khiến mất mát cuối cùng trở nên ám ảnh hơn. Ngã ba Đồng Lộc giành Bông sen Vàng tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ XII, đồng thời đánh dấu lần đầu Xuân Bắc xuất hiện trên màn ảnh rộng.

Địa đạo: Mặt trời trong bóng tối (2025)

Năm 1967, tại căn cứ Bình An Đông ở Củ Chi, nhóm du kích gồm 21 người do Bảy Theo (Thái Hòa) chỉ huy được giao nhiệm vụ bảo vệ một tổ tình báo. Khi căn cứ trở thành mục tiêu truy quét của quân đội Mỹ, những người lính buộc phải chiến đấu và tồn tại trong điều kiện ngày càng khắc nghiệt.

Thay vì phụ thuộc vào những trận đánh quy mô lớn, Bùi Thạc Chuyên đưa phần lớn câu chuyện xuống lòng địa đạo – nơi những đường hầm chật hẹp, tối tăm và thiếu không khí trở thành thử thách đối với cả nhân vật lẫn người xem. Không gian chiến tranh vì thế được chuyển hóa thành một không gian tâm lý, nơi nỗi sợ, sự căng thẳng và bản năng sinh tồn được đẩy lên cao. Phim thu về hơn 170 tỷ đồng, trở thành một trong những dấu mốc đáng chú ý của dòng phim chiến tranh Việt Nam đương đại.

Mưa đỏ (2025)

Lấy bối cảnh 81 ngày đêm chiến đấu tại Thành cổ Quảng Trị năm 1972, Mưa đỏ theo chân Cường (Đỗ Nhật Hoàng) cùng những người lính trẻ trong tiểu đội, phần lớn đều đang ở độ tuổi đôi mươi. Cuộc chiến tại đây không chỉ mang ý nghĩa quân sự mà còn tác động trực tiếp đến cục diện đàm phán Paris, với những mất mát khốc liệt diễn ra dọc dòng Thạch Hãn.

Đặng Thái Huyền không đặt trọng tâm vào việc tái hiện chiến thuật hay quy mô trận đánh mà lựa chọn những lát cắt đời sống của người lính. Tình đồng đội, những phút yếu lòng và nỗi sợ hãi rất con người cùng tồn tại giữa khói lửa chiến tranh. Với doanh thu khoảng 714 tỷ đồng, Mưa đỏ vượt qua hàng loạt kỷ lục phòng vé của phim Việt và trở thành tác phẩm đầu tiên cán mốc 700 tỷ đồng.

Hơn nửa thế kỷ trôi qua, những bộ phim chiến tranh Việt Nam vẫn giữ nguyên giá trị khi đưa khán giả trở lại với những năm tháng không thể nào quên của dân tộc. Dịp Quốc khánh 2/9 cũng là thời điểm thích hợp để dành thời gian thưởng thức những thước phim ý nghĩa và cùng thế hệ trẻ nhìn lại lịch sử bằng một góc nhìn gần gũi hơn.

Xem trọn các bộ phim chiến tranh Việt Nam, đừng quên nạp data tại VTC Pay để có những trải nghiệm mượt mà nhé!

Xem thêm:

Khánh Linh